Green Deal

Green deal

De Europese Green Deal. Het is iets waar veel mensen wel van gehoord hebben, maar waarvan aanzienlijk minder mensen weten wat deze inhoudt. Het begrip ‘Green Deal’ is ook niet uniek voor Europa, zo zijn er ook nationale ‘green deals’ te sluiten met de Rijksoverheid om duurzame plannen uit te voeren en knelpunten weg te nemen die deze duurzame plannen in de weg staan. Over deze nationale ‘green deals’ gaat deze blog niet. We willen het hier hebben over de Europese Green Deal, die beoogt de EU om te vormen tot een moderne, grondstoffenefficiënte en concurrerende economie.

 

Waar gaat de Europese Green Deal over?

Het uiteindelijke doel van de EU Green Deal is om van Europa het eerste klimaatneutrale continent ter wereld maken. Dit is geen doel voor de korte termijn, het dient in 2050 bereikt te worden. Dat betekent niet dat er tot die tijd gewacht kan worden met actie, vandaar dat het eerste concrete peilmoment op 2030 is gesteld: CO2 uitstoot dient vóór eind 2030 met minstens 55% verminderd te zijn ten opzichte van 1990.

Brede actie is noodzakelijk om dit te realiseren. De Green Deal kijkt expliciet naar de volgende thema’s: Klimaat, Energie, Landbouw, Industrie, Milieu en oceanen, Vervoer, Toerisme en regionale ontwikkeling, Onderzoek en innovatie. Door middel van deze thema’s wil de Europese Commissie zorgen voor een Europa dat niet alleen klimaatneutraal is, maar ook in sociaal en economisch opzicht goed voor haar inwoners en bedrijfsleven is. Kwetsbare mensen krijgen een steuntje in de rug door de ongelijkheid en energiearmoede aan te pakken en het concurrentievermogen van Europese bedrijven gaat erop vooruit.

De Europese Commissie wil met de Green Deal zorgen voor:

  • schone lucht, schoon water, een gezonde bodem en biodiversiteit
  • gerenoveerde, energie-efficiënte gebouwen
  • gezond en betaalbaar voedsel
  • meer openbaar vervoer
  • schonere energie en baanbrekende, schone technologische innovaties
  • duurzamere producten die gerepareerd, gerecycled en hergebruikt kunnen worden
  • duurzame banen en vaardigheidstraining voor de transitie
  • een wereldwijd concurrerende en veerkrachtige industrie

Wat kun je met de Europese Green Deal?

De Green Deal is geen op zichzelf staand initiatief. Het is gekoppeld aan onder meer het Europese Klimaatpact, een initiatief dat gemeenschappen helpt om maatregelen tegen de klimaatverandering te delen en uit te voeren, en aan het Nieuw Europees Bauhaus, een initiatief dat de Europese Green Deal een creatieve en transdisciplinaire dimensie geeft. Op 14 juli 2021 heeft de Europese Commissie een groot pakket aan maatregelen gepresenteerd, genaamd ‘Fit for 55’, waarmee de doelstellingen van de Green Deal behaald moeten worden. Het klimaatpakket bestaat uit een groot aantal wetten en zal de Europese economie en samenleving diepgaand veranderen. Denk aan maatregelen op gebied van fossiele brandstoffen, benzineauto’s, emissiehandel, afvalverwerking, en tegen ontbossing en voor het vergroten van de bodemgezondheid. Op 8 maart 2022 heeft de Commissie nieuwe maatregelen gepresenteerd in het plan REPowerEU, die de groene transitie moeten versnellen en de afhankelijkheid van de Europese lidstaten van Russisch gas moeten verminderen.

Deze maatregelen kosten natuurlijk geld, en vereisen een grote investering van de Europese Unie. Om de doelstellingen van de Europese Green Deal te realiseren heeft de Commissie beloofd in de komende tien jaar voor minstens 1 biljoen euro aan duurzame investeringen te zullen vrijmaken. Dit geld moet zowel van overheden als private investeerders komen. Ongeveer de helft van het geld zou via verschillende programma's uit de Europese begroting moeten komen. 30% van de Europese meerjarenbegroting 2021-2028 en NextGenerationEU, het EU-herstelinstrument voor de coronacrisis, is bestemd voor groene investeringen. Private investeringen komen voor een groot deel uit de private equity- en venture capital sector, daarbij door Europa ondersteund met onder meer het InvestEU programma. Invest EU verzorgt garanties vanuit Europese middelen waardoor investeerders grotere risico’s kunnen nemen. Dit geldt niet alleen voor investeringen vanuit de Europese Investeringsbank (EIB), maar ook nationale stimuleringsbanken in EU-landen en internationale financiële instellingen.

Ondanks dat Europa zoveel miljarden wil investeren in de Green Deal moet dit niet tot de conclusie leiden dat de Europese Green Deal een subsidieprogramma op zichzelf is, iets wat nogal eens wordt gedacht. In 2020 is er een rechtstreekse openstelling geweest vanuit het Horizon2020 programma, waarin rechtstreeks bijna 1 miljard euro werd gealloceerd aan projecten ten behoeve van de Green Deal. Dit betrof een eenmalige openstelling. Uiteraard wordt er ook op dit moment regelmatig subsidie verstrekt die ten bate komt aan de Green Deal doelstellingen, maar dit gebeurt onder de paraplu van bekende Europese subsidieprogramma’s zoals LIFE, Interreg, en Horizon Europe. De Green Deal zit verweven in de programmadoelstellingen van deze subsidieprogramma’s en maakt een geïntegreerd onderdeel uit van de openstellingen die onder deze programma’s vallen.

De Europese Green Deal is dus veeleer een motor achter de bekende en bestaande Europese subsidieprogramma’s om deze in te zetten ten behoeve van een klimaatneutraal Europa in 2050. Concreet betekent dit voor projecten die ten goede komen aan een klimaatneutraal en/of klimaatbestendig Europa dat de subsidiekansen in de komende jaren aanzienlijk zijn. Uiteraard blijven hierbij de gangbare kwaliteitseisen aan Europese subsidieaanvragen onverminderd in stand: alleen zeer goed uitgewerkte en innovatieve projecten maken kans op Europese financiering. Wil jij meer weten over Europese subsidiekansen voor jouw project op het gebied van klimaat en duurzaamheid? Neem vrijblijvend contact op met één van onze subsidie-experts voor een verkenning van de mogelijkheden.

 

Gepubliceerd op 15-06-2022